Header's Buttons

Η φύση αγαπά την αλήθεια, και η αλήθεια της φύσης διεκδικεί το δικαίωμα να εκτίθεται μόνο σε όσους την ποθούν. (Φ. Ντοστογιέφσκι)

Παρασκευή 12 Ιουνίου 2026

κοπιλοτ

Φυσική Προσανατολισμού Γ΄ Λυκείου – Λύσεις Πανελλαδικών 8/6/2026

Φυσική Προσανατολισμού Γ΄ Λυκείου

Πανελλαδικές Εξετάσεις – 8 Ιουνίου 2026 – Ενδεικτικές Λύσεις

ΘΕΜΑ Α

Α1.
Η στροφορμή ενός συστήματος σωμάτων δεν μεταβάλλεται όταν το αλγεβρικό άθροισμα των ροπών των εξωτερικών δυνάμεων είναι μηδέν.
Απάντηση: δ
Αν ∑τεξ = 0, τότε dL/dt = 0 και η στροφορμή του συστήματος παραμένει σταθερή.
Α2.
Σε εγκάρσιο απλό αρμονικό κύμα όλα τα σημεία του μέσου έχουν ίδια συχνότητα και περίοδο και, σε μέσο χωρίς απώλειες, ίδιο πλάτος ταλάντωσης.
Απάντηση: β
Όλα τα σημεία ταλαντώνονται με ίδια περίοδο και πλάτος· διαφέρουν μόνο στη φάση και στην απομάκρυνση κάθε χρονική στιγμή.
Α3.
Τα αμπερόμετρα και τα βολτόμετρα στο εναλλασσόμενο ρεύμα δείχνουν την ενεργό τιμή των μεγεθών.
Απάντηση: α
Οι ενδείξεις τους είναι οι ενεργές τιμές Iεν, Vεν, που αντιστοιχούν στο ισοδύναμο συνεχές ρεύμα ως προς το θερμικό αποτέλεσμα.
Α4.
Δύο ίσες μάζες συγκρούονται κεντρικά και ελαστικά με αντίθετες ταχύτητες ίδιου μέτρου.
Απάντηση: γ
Σε ελαστική κρούση ίσων μαζών με αντίθετες ταχύτητες, οι ταχύτητες ανταλλάσσονται, άρα απομακρύνονται με ίσα μέτρα ταχύτητας.
Α5.
α) Σωστό. Τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα παράγονται από μεταβαλλόμενα ηλεκτρικά και μαγνητικά πεδία.
β) Σωστό. Στον συντονισμό το πλάτος της εξαναγκασμένης ταλάντωσης γίνεται μέγιστο.
γ) Λάθος. Στην ελαστική κρούση διατηρείται η μηχανική ενέργεια του συστήματος.
δ) Λάθος. Ο συντελεστής αυτεπαγωγής ιδανικού πηνίου εξαρτάται από γεωμετρικά χαρακτηριστικά και το υλικό, όχι από την ένταση του ρεύματος.
ε) Σωστό. Σύμφωνα με τον de Broglie, λ = h/p, άρα το μήκος κύματος είναι αντιστρόφως ανάλογο της ορμής.

ΘΕΜΑ Β

Β1. Στάσιμο κύμα σε χορδή με ελεύθερο και στερεωμένο άκρο

Δεδομένα: Χορδή μήκους L, στο x=0 (Ο) κοιλία (ελεύθερο άκρο), στο x=L (Γ) δεσμός (στερεωμένο άκρο).
Για ελεύθερο–στερεωμένο άκρο ισχύει: L = (2n-1)λ/4, n = 1,2,3,…
α) Όταν υπάρχουν συνολικά δύο δεσμοί, έχουμε τον δεύτερο επιτρεπτό τρόπο ταλάντωσης:
n₁ = 2 ⇒ L = 3λ₁/4 (δεσμοί: στο Γ και ένας εσωτερικός).

Όταν υπάρχουν τρεις δεσμοί, έχουμε:
n₂ = 3 ⇒ L = 5λ₂/4 (δεσμοί: στο Γ και δύο εσωτερικοί).

Η συχνότητα του τρόπου είναι f ∝ (2n-1), άρα η περίοδος T ∝ 1/(2n-1).
Επομένως:
T₁/T₂ = (2n₂ - 1)/(2n₁ - 1) = 5/3
Σωστή επιλογή: iii) 5/3.

Β2. Δύο παράλληλοι αγωγοί με ρεύμα

Η δύναμη ανά μονάδα μήκους μεταξύ δύο παράλληλων ρευμάτων είναι:
F/L = μ₀ I₁ I₂ / (2π r)
Αρχική κατάσταση:
F₁ ∝ I₁ I₂ / r.

Τελική κατάσταση:
Απόσταση: r' = r + d = r + r/2 = 3r/2.
Νέο ρεύμα στον (2): I₂' = 2I₂.
Άρα:
F₂ ∝ I₁ I₂' / r' = I₁ (2I₂) / (3r/2) = (4/3) (I₁ I₂ / r)
Επομένως:
F₁/F₂ = 1 / (4/3) = 3/4
Σωστή επιλογή: i) 3/4.

Β3. Ισορροπία δύο ράβδων με μάζα και σφαίρα

Δύο ράβδοι ΟΑ και ΟΓ, μήκους ℓ₁ και ℓ₂, ίδιας μάζας M, συγκολλημένες στο Ο. Στο άκρο Α υπάρχει σφαίρα μάζας m = M/2. Οι ράβδοι σχηματίζουν ίδια γωνία φ με την κατακόρυφο και ισορροπούν.
Υπολογίζουμε ροπές ως προς το Ο. Θεωρούμε ότι η μία ράβδος (ΟΑ + σφαίρα) βρίσκεται στη μία πλευρά και η άλλη ράβδος (ΟΓ) στην άλλη, ώστε οι ροπές να είναι αντίθετες.

Ροπή αριστερής πλευράς (ΟΑ + σφαίρα):
Κέντρο μάζας ράβδου ΟΑ: στο ℓ₁/2 με βάρος Mg.
Σφαίρα: στο ℓ₁ με βάρος (M/2)g.
Το κάθε βάρος έχει μοχλοβραχίονα r⊥ = r sinφ ως προς την κατακόρυφο.
Έτσι:
ταριστ = Mg (ℓ₁/2) sinφ + (M/2)g ℓ₁ sinφ = Mg sinφ (ℓ₁/2 + ℓ₁/2) = Mg ℓ₁ sinφ
Ροπή δεξιάς πλευράς (ράβδος ΟΓ):
Κέντρο μάζας στο ℓ₂/2, βάρος Mg:
τδεξ = Mg (ℓ₂/2) sinφ
Για ισορροπία:
Mg ℓ₁ sinφ = Mg (ℓ₂/2) sinφ ⇒ ℓ₁ = ℓ₂/2 ⇒ ℓ₁/ℓ₂ = 1/2
Σωστή επιλογή: ii) 1/2.

ΘΕΜΑ Γ – Φαινόμενο Compton & Φωτοηλεκτρικό

Γ1. Μήκος κύματος σκεδαζόμενου φωτονίου

Δίνεται λ = 8λc, όπου λc = h/(me c) είναι το μήκος κύματος Compton του ηλεκτρονίου.
Ο τύπος Compton:
λ' - λ = λc(1 - cosφ)
Για φ = 180°, cos180° = -11 - cosφ = 2.
Άρα:
λ' = λ + 2λc = 8λc + 2λc = 10λc.
Απάντηση: λ' = 10λc.

Γ2. Ενέργειες φωτονίων και κινητική ενέργεια ηλεκτρονίου

Ενέργεια προσπίπτοντος φωτονίου:
Eφ = hc/λ = hc/(8λc) = hc / (8h/(mec)) = (mec²)/8
Ενέργεια σκεδαζόμενου φωτονίου:
E' = hc/λ' = hc/(10λc) = (mec²)/10
Κινητική ενέργεια ηλεκτρονίου:
K = Eφ - E' = mec² (1/8 - 1/10) = mec² · (1/40)
Δίνεται mec² = 5·10⁵ eV, άρα:
K = (5·10⁵ eV)/40 = 1,25·10⁴ eV = 12,5 keV
Απάντηση: Eφ = (mec²)/8, E' = (mec²)/10, K ≈ 1,25·10⁴ eV.

Γ3. Συχνότητα κατωφλίου στο φωτοηλεκτρικό φαινόμενο

Έργο εξαγωγής: Φ = 1,4 eV.
Η εξίσωση του φωτοηλεκτρικού φαινομένου:
h f = Φ + Kmax
Στο κατώφλι, Kmax = 0, άρα:
h f₀ = Φ ⇒ f₀ = Φ / h
Μετατροπή σε SI: Φ = 1,4 eV = 1,4·1,6·10⁻¹⁹ J = 2,24·10⁻¹⁹ J.
h = 6,4·10⁻³⁴ J·s.
f₀ = 2,24·10⁻¹⁹ / 6,4·10⁻³⁴ ≈ 3,5·10¹⁴ Hz
Απάντηση: f₀ = Φ/h και αριθμητικά f₀ ≈ 3,5·10¹⁴ Hz.

Γ4. Δυναμικό αποκοπής

Μήκος κύματος: λ₁ = 400 nm.
Συχνότητα:
f₁ = c/λ₁ = 3·10⁸ / (4·10⁻⁷) = 7,5·10¹⁴ Hz
Ενέργεια φωτονίου:
E = h f₁ = 6,4·10⁻³⁴ · 7,5·10¹⁴ ≈ 4,8·10⁻¹⁹ J ≈ 3 eV
Κινητική ενέργεια μέγιστων ηλεκτρονίων:
Kmax = E - Φ = 3 eV - 1,4 eV = 1,6 eV
Δυναμικό αποκοπής:
e V₀ = Kmax ⇒ V₀ = Kmax/e ≈ 1,6 V
Απάντηση: V₀ ≈ 1,6 V.

ΘΕΜΑ Δ – Μηχανική & Ηλεκτρομαγνητική Επαγωγή

Δ1. Χρονική εξίσωση ταλάντωσης του σώματος Σ

Δεδομένα: m₁ = 0,1 kg, k = 10 N/m, F = 3 N, m₂ = 0,1 kg, g = 10 m/s². Θετική φορά προς τα πάνω.
1. Ισορροπία πριν κοπεί το νήμα
Για τη ράβδο ΝΛ (κατακόρυφες δυνάμεις):
F = m₂ g + T3 = 1 + TT = 2 N.

Για το σώμα Σ (πριν κοπεί το νήμα):
Προς τα πάνω: τάση T και δύναμη ελατηρίου kΔℓ, προς τα κάτω: βάρος m₁ g.
T + kΔℓ = m₁ g ⇒ 2 + 10Δℓ = 1 ⇒ 10Δℓ = -1 ⇒ Δℓ = -0,1 m
Άρα το ελατήριο είναι συμπιεσμένο κατά 0,1 m (ως προς το φυσικό μήκος).

2. Νέα θέση ισορροπίας μετά την κοπή
Μετά την κοπή, στο Σ δρουν μόνο το βάρος και η δύναμη του ελατηρίου. Η νέα θέση ισορροπίας ικανοποιεί:
k yισο = m₁ g ⇒ 10 yισο = 1 ⇒ yισο = 0,1 m
(θεωρώντας προς τα κάτω θετική απομάκρυνση από το φυσικό μήκος).
Πριν την κοπή, η απομάκρυνση από το φυσικό μήκος ήταν y₀ = -0,1 m (συμπίεση).
Άρα η αρχική απομάκρυνση από τη νέα θέση ισορροπίας είναι:
x(0) = y₀ - yισο = -0,1 - 0,1 = -0,2 m
Δηλαδή το σώμα βρίσκεται 0,2 m πάνω από τη νέα θέση ισορροπίας.
Με θετική φορά προς τα πάνω, παίρνουμε x(0) = +0,2 m και v(0) = 0.

3. Σταθερά ταλάντωσης και εξίσωση
Η ταλάντωση είναι ΑΑΤ με σταθερά επαναφοράς D = k και μάζα m₁:
ω = √(k/m₁) = √(10 / 0,1) = √100 = 10 rad/s
Γενική μορφή:
x(t) = A cos(ωt + φ)
Από x(0) = A cosφ = 0,2 και v(0) = -A ω sinφ = 0sinφ = 0φ = 0 (επιλέγουμε τη λύση με A = 0,2 m).

Τελική εξίσωση (με θετική φορά προς τα πάνω):
x(t) = 0,20 cos(10 t)   (SI)

Δ2. Επιτάχυνση όταν K/E = 3/4

Στην ΑΑΤ η ολική ενέργεια:
E = (1/2) k A²
Η δυναμική ενέργεια:
U = (1/2) k x²
Η κινητική:
K = E - U = (1/2)kA² - (1/2)k x² = (1/2)kA² (1 - x²/A²)
Άρα:
K/E = 1 - x²/A²
Δίνεται K/E = 3/4, οπότε:
1 - x²/A² = 3/4 ⇒ x²/A² = 1/4 ⇒ |x| = A/2
Από το Δ1 έχουμε A = 0,20 m, άρα |x| = 0,10 m.

Η επιτάχυνση στην ΑΑΤ είναι:
a = -ω² x ⇒ |a| = ω² |x|
Με ω = 10 rad/s:
|a| = 10² · 0,10 = 100 · 0,10 = 10 m/s²
Απάντηση: Το μέτρο της επιτάχυνσης είναι |a| = 10 m/s².

Δ3. Κίνηση του αγωγού ΝΛ και οριακή ταχύτητα

Δεδομένα: B = 1 T, ℓ = 1 m, R = 1 Ω, RΝΛ = 1 Ω, άρα Rολ = 2 Ω. m₂ = 0,1 kg, F = 3 N, g = 10 m/s².
Καθώς ο αγωγός ΝΛ ανέρχεται μέσα στο μαγνητικό πεδίο, επάγεται ΗΕΔ:
ε = B ℓ v = 1·1·v = v
Το ρεύμα στο κύκλωμα:
I = ε / Rολ = v / 2
Η μαγνητική δύναμη στον αγωγό:
Fm = I ℓ B = (v/2)·1·1 = v/2
Με θετική φορά προς τα πάνω, η εξίσωση κίνησης:
m₂ dv/dt = F - m₂ g - Fm = 3 - 1 - v/2 = 2 - v/2
Δηλαδή:
0,1 dv/dt = 2 - v/2
Πρόκειται για κίνηση με φθίνουσα επιτάχυνση, μέχρι η επιτάχυνση να μηδενιστεί.

Οριακή ταχύτητα:
Στην οριακή ταχύτητα dv/dt = 0:
0 = 2 - vορ/2 ⇒ vορ/2 = 2 ⇒ vορ = 4 m/s
Περιγραφή κίνησης:
Από τη στιγμή t₀ μέχρι να αποκτήσει την οριακή ταχύτητα, ο αγωγός εκτελεί ευθύγραμμη κίνηση προς τα πάνω με φθίνουσα επιτάχυνση, προσεγγίζοντας ασυμπτωτικά την ταχύτητα vορ = 4 m/s.

Δ4. Ποσοστό έργου της F που γίνεται θερμότητα

Ο αγωγός κινείται πλέον με την οριακή ταχύτητα vορ = 4 m/s. Σε χρόνο Δt = 0,125 s ανέρχεται κατά h.
1. Μετατόπιση h
h = vορ Δt = 4 · 0,125 = 0,5 m

2. Έργο της δύναμης F
WF = F h = 3 · 0,5 = 1,5 J

3. Αύξηση δυναμικής ενέργειας του αγωγού
ΔUg = m₂ g h = 0,1 · 10 · 0,5 = 0,5 J

4. Θερμότητα στους αντιστάτες
Εφόσον η ταχύτητα είναι σταθερή (οριακή), η κινητική ενέργεια δεν μεταβάλλεται. Άρα η διαφορά:
Q = WF - ΔUg = 1,5 - 0,5 = 1,0 J
είναι η ενέργεια που μετατρέπεται σε θερμότητα στους αντιστάτες του κυκλώματος.

5. Ποσοστό επί τοις %
\% = (Q / WF) · 100% = (1,0 / 1,5) · 100% = (2/3)·100% ≈ 66,7%
Απάντηση: Περίπου το 67% του έργου της δύναμης F μετατρέπεται σε θερμότητα στους αντιστάτες στο χρονικό διάστημα Δt.

Δευτέρα 8 Ιουνίου 2026

Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026 - Φυσική Προσανατολισμού | Πλήρεις Λύσεις

Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026 - Φυσική Προσανατολισμού | Πλήρεις Λύσεις

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2026

Ημερήσια & Εσπερινά Γενικά Λύκεια
Δευτέρα 8 Ιουνίου 2026 Διάρκεια: 3 ώρες Μάθημα: ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ
Θέμα Α
A1. Η στροφορμή ενός συστήματος σωμάτων δεν μεταβάλλεται όταν
  • α) η συνισταμένη των δυνάμεων που ασκούνται στο σύστημα είναι μηδέν.
  • β) τα σώματα κάνουν μόνο περιστροφική κίνηση.
  • γ) οι άξονες περιστροφής των σωμάτων είναι σταθεροί.
  • δ) το αλγεβρικό άθροισμα των ροπών των εξωτερικών δυνάμεων είναι μηδέν.
Σωστή απάντηση: δ
Η στροφορμή διατηρείται όταν η συνολική εξωτερική ροπή είναι μηδέν: \( \Sigma \tau_{εξ} = \frac{dL}{dt} = 0 \).
A2. Ένα εγκάρσιο απλό αρμονικό κύμα διαδίδεται σε ομογενές γραμμικό ελαστικό μέσο χωρίς απώλειες. Μια τυχαία χρονική στιγμή t όλα τα σημεία του μέσου που ταλαντώνονται έχουν
  • α) ίσες ταχύτητες και ίσα πλάτη.
  • β) ίσες περιόδους και ίσα πλάτη.
  • γ) ίσες συχνότητες και ίσες απομακρύνσεις.
  • δ) ίσες ταχύτητες και ίσες συχνότητες.
Σωστή απάντηση: β
Όλα τα σημεία του μέσου ταλαντώνονται με την ίδια περίοδο/συχνότητα. Το πλάτος είναι ίδιο για όλα (κύμα χωρίς απώλειες).
A3. Τα αμπερόμετρα και βολτόμετρα για εναλλασσόμενο ρεύμα δίνουν
  • α) την ενεργό τιμή.
  • β) τη μέση τιμή.
  • γ) το πλάτος.
  • δ) τη στιγμιαία τιμή.
Σωστή απάντηση: α
Τα όργανα AC μετρούν την ενεργό τιμή (rms).
A4. Δύο σφαίρες ίδιας μάζας, με αντίθετες ταχύτητες μέτρου υ, συγκρούονται κεντρικά και ελαστικά. Μετά την κρούση
  • α) θα ακινητοποιηθούν.
  • β) η μία θα ακινητοποιηθεί, η άλλη θα κινηθεί με υ.
  • γ) θα απομακρυνθούν με ταχύτητες ίδιου μέτρου.
  • δ) η συνολική κινητική ενέργεια θα μηδενιστεί.
Σωστή απάντηση: γ
Σε ελαστική κρούση ίσων μαζών, ανταλλάσσονται ταχύτητες. Οι σφαίρες απομακρύνονται με ταχύτητες ίδιου μέτρου (υ).
A5. Χαρακτηρίστε ως Σωστό ή Λάθος:
  • α) Τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα παράγονται από μεταβαλλόμενα ηλεκτρικά και μαγνητικά πεδία.
  • β) Στον συντονισμό εξαναγκασμένης ταλάντωσης το πλάτος γίνεται μέγιστο.
  • γ) Στην ελαστική κρούση δεν διατηρείται η μηχανική ενέργεια.
  • δ) Ο συντελεστής αυτεπαγωγής πηνίου εξαρτάται από την ένταση του ρεύματος.
  • ε) Κατά τον de Broglie, κάθε κινούμενο σωματίδιο έχει μήκος κύματος αντιστρόφως ανάλογο της ορμής του.
α. Σ, β. Σ, γ. Λ, δ. Λ, ε. Σ
γ: Η μηχανική ενέργεια διατηρείται στην ελαστική κρούση. δ: Ο συντελεστής L εξαρτάται από γεωμετρία και υλικό πυρήνα, όχι από το ρεύμα.
Θέμα Β
B1. Χορδή ΟΓ μήκους L, άκρο Γ στερεωμένο, άκρο Ο ελεύθερο. Δημιουργείται στάσιμο κύμα. Για περίοδο Τ₁ → 2 δεσμοί. Για Τ₂ → 3 δεσμοί. Λόγος Τ₁/Τ₂;
Στάσιμο κύμα σε χορδή

Στάσιμο κύμα σε χορδή με ελεύθερο άκρο

Σωστή επιλογή: iii) 5/3
Για ελεύθερο άκρο: \( L = (2k-1)\frac{\lambda}{4} \).
2 δεσμοί → k=2 → \( L = \frac{3\lambda_1}{4} \).
3 δεσμοί → k=3 → \( L = \frac{5\lambda_2}{4} \).
Άρα \( \frac{3\lambda_1}{4} = \frac{5\lambda_2}{4} \Rightarrow \frac{\lambda_1}{\lambda_2} = \frac{5}{3} \).
Αλλά \( T = \lambda / v \) (ίδια ταχύτητα) → \( \frac{T_1}{T_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2} = \frac{5}{3} \).
B2. Δύο παράλληλοι αγωγοί (1) και (2), Ι₁ = Ι, Ι₂ = 2Ι, απόσταση r, δύναμη F₁. Απομάκρυνση κατά d=r/2 και διπλασιασμός Ι₂. Λόγος F₁/F₂;
Παράλληλοι αγωγοί

Παράλληλοι αγωγοί

Σωστή επιλογή: i) 3/4
Αρχικά: \( F_1 = \frac{\mu_0}{2\pi} \frac{I \cdot 2I}{r} \ell = \frac{\mu_0}{\pi} \frac{I^2}{r} \ell \).
Τελικά: \( r' = r + r/2 = 3r/2 \), \( I_2' = 4I \).
\( F_2 = \frac{\mu_0}{2\pi} \frac{I \cdot 4I}{3r/2} \ell = \frac{4\mu_0 I^2}{3\pi r} \ell \).
\( \frac{F_1}{F_2} = \frac{\mu_0 I^2/(\pi r)}{4\mu_0 I^2/(3\pi r)} = \frac{3}{4} \).
B3. Δύο ράβδοι ΟΑ (ℓ₁) και ΟΓ (ℓ₂), ίδια μάζα Μ. Στο Α σφαίρα μάζας m = Μ/2. Σύστημα ισορροπεί με γωνία φ. Λόγος ℓ₁/ℓ₂;
Ράβδοι σε ισορροπία

Ράβδοι σε ισορροπία

Σωστή επιλογή: ii) 1/2
Ισορροπία ροπών ως προς Ο. Ροπή βάρους ράβδου ΟΑ: \( M g \frac{\ell_1}{2} \sin\phi \). Ροπή βάρους ράβδου ΟΓ: \( M g \frac{\ell_2}{2} \sin\phi \). Ροπή βάρους σφαίρας: \( (M/2) g \ell_1 \sin\phi \).
Συνθήκη ισορροπίας: \( M g \frac{\ell_1}{2} + \frac{M}{2} g \ell_1 = M g \frac{\ell_2}{2} \) → \( \ell_1 = \frac{\ell_2}{2} \).
Θέμα Γ (Compton & Φωτοηλεκτρικό)
Γ1. Μήκος κύματος σκεδαζόμενου φωτονίου.
Δίνεται λ = 8λ_c, όπου λ_c = h/(m_e c) το μήκος κύματος Compton του ηλεκτρονίου. Να βρεθεί λ' για φ=180°.
\( \lambda' = \lambda + \frac{h}{m_e c}(1-\cos180°) = \lambda + 2\lambda_c = 8\lambda_c + 2\lambda_c = 10\lambda_c \).
Γ2. Ενέργειες φωτονίων και κινητική ενέργεια ηλεκτρονίου σε eV.
\( E_φ = \frac{hc}{\lambda} = \frac{hc}{8\lambda_c} = \frac{m_e c^2}{8} \), \( E'_φ = \frac{hc}{10\lambda_c} = \frac{m_e c^2}{10} \).
\( K_e = E_φ - E'_φ = m_e c^2 \left(\frac{1}{8} - \frac{1}{10}\right) = \frac{m_e c^2}{40} \).
Δίνεται \( m_e c^2 = 5 \times 10^5 \text{ eV} \) → \( K_e = \frac{5\times10^5}{40} = 1,25\times10^4 \text{ eV} = 12,5 \text{ keV} \).
Γ3. Συχνότητα κατωφλίου στο φωτοηλεκτρικό φαινόμενο. Για λ₁ = 400 nm, Φ = 1,4 eV. Υπολογισμός f₀.
\( f_0 = \frac{\Phi}{h} = \frac{1,4 \text{ eV}}{4,14\times10^{-15} \text{ eV·s}} \approx 3,38\times10^{14} \text{ Hz} \).
(ή \( h = 6,4\times10^{-34} \text{ J·s} \), \( \Phi = 1,4 \times 1,6\times10^{-19} \text{ J} \) → \( f_0 = \frac{2,24\times10^{-19}}{6,4\times10^{-34}} = 3,5\times10^{14} \text{ Hz} \)).
Γ4. Δυναμικό αποκοπής V₀ για λ₁ = 400 nm.
\( E_φ = \frac{hc}{\lambda} = \frac{1200 \text{ eV·nm}}{400 \text{ nm}} = 3 \text{ eV} \).
\( K_{max} = E_φ - \Phi = 3 - 1,4 = 1,6 \text{ eV} \).
\( V_0 = \frac{K_{max}}{e} = 1,6 \text{ V} \).
Θέμα Δ (Ταλαντώσεις & Επαγωγή)
Διάταξη αγωγού, ελατηρίου και μαγνητικού πεδίου

Διάταξη αγωγού, ελατηρίου και μαγνητικού πεδίου

Δ1. Χρονική εξίσωση απομάκρυνσης x(t) του σώματος Σ.
\( x(t) = 0,2 \sin(10t + \frac{\pi}{2}) \,\text{(SI)} \)
Από ισορροπία αγωγού: \( F = m_2 g + T \) → \( 3 = 1 + T \) → \( T = 2\,\text{N} \).
Ισορροπία Σ: \( T = m_1 g + k \Delta\ell \) → \( 2 = 1 + 10 \Delta\ell \) → \( \Delta\ell = 0,1\,\text{m} \).
Νέα ΘΙ (χωρίς νήμα): \( k \Delta\ell_0 = m_1 g \) → \( \Delta\ell_0 = 0,1\,\text{m} \) (συμπίεση).
Πλάτος: \( A = \Delta\ell + \Delta\ell_0 = 0,2\,\text{m} \).
\( \omega = \sqrt{k/m_1} = \sqrt{10/0,1} = 10\,\text{rad/s} \).
Με \( x(0)=+A \), \( x(t)=0,2 \cos(10t) = 0,2\sin(10t+\pi/2) \).
Δ2. Επιτάχυνση όταν \( K/E = 3/4 \).
\( |a| = 10\,\text{m/s}^2 \)
\( E = \frac{1}{2} k A^2 = 0,5 \cdot 10 \cdot 0,04 = 0,2\,\text{J} \).
\( K = \frac{3}{4}E = 0,15\,\text{J} \) → \( U = 0,05\,\text{J} \).
\( U = \frac{1}{2} k x^2 \) → \( 0,05 = 5 x^2 \) → \( x^2 = 0,01 \) → \( x = \pm 0,1\,\text{m} \).
\( a = -\omega^2 x = -100 \cdot (\pm 0,1) = \mp 10\,\text{m/s}^2 \) → \( |a| = 10\,\text{m/s}^2 \).
Δ3. Είδος κίνησης αγωγού ΝΛ και οριακή ταχύτητα.
\( v_{ορ} = 4\,\text{m/s} \)
\( R_{ολ} = R + R_{NΛ} = 1+1 = 2\,\Omega \).
\( F_L = \frac{B^2 \ell^2}{R_{ολ}} v_{ορ} = 0,5 v_{ορ} \).
\( F = m_2 g + F_L \) → \( 3 = 1 + 0,5 v_{ορ} \) → \( v_{ορ} = 4\,\text{m/s} \).
Δ4. Ποσοστό έργου δύναμης F που μετατρέπεται σε θερμότητα σε Δt = 0,125 s.
\( 66,67\% \)
\( h = v_{ορ} \cdot \Delta t = 4 \cdot 0,125 = 0,5\,\text{m} \).
\( W_F = F \cdot h = 3 \cdot 0,5 = 1,5\,\text{J} \).
\( Q = F_L \cdot h = (F - m_2 g) h = (3-1) \cdot 0,5 = 1,0\,\text{J} \).
\( \frac{Q}{W_F} \cdot 100\% = \frac{1,0}{1,5} \cdot 100\% = 66,67\% \).

Παρασκευή 5 Ιουνίου 2026

Για ένα τελευταίο χτένισμα στη θεωρία

Φυσική Γ' Λυκείου | Θεωρία σε Θέματα Α - Quiz & Απαντήσεις

Η Θεωρία της Φυσικής Γ΄ σε Μορφή Θεμάτων Α

by Χριστόφορος Κατσιλέρος


Φυσική Προσανατολισμού – Θετικών Σπουδών & Σπουδών Υγείας

Θέματα Πολλαπλής Επιλογής και Σωστού – Λάθους
Ερωτήσεις & Απαντήσεις με Δικαιολόγηση

📌Πατήστε σε οποιαδήποτε ερώτηση για να εμφανιστεί η σωστή απάντηση μαζί με την αναλυτική δικαιολόγηση. ◀
© 2026 Τάσος Τζανόπουλος / Χριστόφορος Κατσιλέρος – All rights reserved.

Τρίτη 26 Μαΐου 2026

Διαγώνισμα Προσομοίωσης στη Φυσική Γ | Λύκειο Αναβρύτων

Διαγώνισμα Προσομοίωσης Πανελλαδικών στη Φυσική 2026 | Πρότυπο Λύκειο Αναβρύτων

3ωρη Επαναληπτική Εξέταση στη Φυσική 2026

Γ' ΤΑΞΗ ΠΡΟΤΥΠΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΝΑΒΡΥΤΩΝ
Πέμπτη 30 Απριλίου 2026 Διάρκεια: 3 ώρες Εξεταζόμενο μάθημα: ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ
Θέμα Α

Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στην επιλογή σας, η οποία συμπληρώνει σωστά την περιγραφή.

Α1.

Σε ένα πηνίο με συντελεστή αυτεπαγωγής L, η ΗΕΔ από αυτεπαγωγή που αναπτύσσεται στο πηνίο:

  • α. Έχει πάντα τη φορά του ρεύματος.
  • β. Αντιδρά στη μεταβολή του ρεύματος.
  • γ. Είναι ίση με τον ρυθμό μεταβολής της ενέργειας του μαγνητικού του πεδίου.
  • δ. Μηδενίζεται όταν η ένταση του ρεύματος είναι μέγιστη.
Μονάδες 5
Α2.

Σε στάσιμο κύμα, για δύο σημεία ανάμεσα σε δεσμό και στην αμέσως επόμενη κοιλία ισχύει ότι:

  • α. Η διαφορά φάσης τους εξαρτάται από την οριζόντια απόστασή τους.
  • β. Η μέγιστη μεταξύ τους απόσταση επιτυγχάνεται όταν βρίσκονται στην ακραία τους θέση.
  • γ. Οι επιταχύνσεις τους κάθε στιγμή έχουν αντίθετες αλγεβρικές τιμές.
  • δ. Το σημείο που βρίσκεται πλησιέστερα στην κοιλία χρειάζεται περισσότερο χρόνο μεταξύ δύο διαδοχικών ακινητοποιήσεων.
Μονάδες 5
Α3.

Μονοχρωματική ακτινοβολία φωτονίων με μήκος κύματος λ προσπίπτει σε στόχο γραφίτη σε πείραμα σκέδασης Compton. Παρατηρούμε σκεδαζόμενα φωτόνια σε γωνία θ = 180°. Αν διπλασιάσουμε τη συχνότητα της προσπίπτουσας ακτινοβολίας, τότε το μέγιστο ποσοστό μεταβολής του μήκους κύματος:

  • α. Θα διπλασιαστεί.
  • β. Θα υποδιπλασιαστεί.
  • γ. Θα παραμείνει το ίδιο.
  • δ. Θα τριπλασιαστεί.
Μονάδες 5
Α4.

Στο ποδήλατο του σχήματος της αρχής του 20ου αιώνα, η μικρή ρόδα έχει τη μισή ακτίνα της μεγάλης. Αν οι ρόδες κυλίονται δίχως ολίσθηση, το ανώτερο σημείο της μικρής ρόδας έχει σε σχέση με το κέντρο της μεγάλης ρόδας:

  • α. την ίδια ταχύτητα
  • β. τη διπλάσια ταχύτητα
  • γ. την υποδιπλάσια ταχύτητα
  • δ. την τετραπλάσια ταχύτητα
Σχήμα ποδηλάτου με μικρή και μεγάλη ρόδα

Σχήμα 1: Ποδήλατο αρχής 20ού αιώνα – μικρή και μεγάλη ρόδα

Μονάδες 5
Α5.

Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας δίπλα στο γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση, τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, ή τη λέξη Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη.

  • α. Ένα σημείο Σ ενός υλικού μέσου στο οποίο συμβάλλουν δύο αρμονικά κύματα σύγχρονων πηγών και πλάτους Α εκτελεί ταλάντωση χρονικά μεταβαλλόμενου πλάτους.
  • β. Το πείραμα του σκέδασης του Compton επιβεβαίωσε την κυματική φύση του ηλεκτρονίου.
  • γ. Αν τριπλασιάσουμε το πλάτος μιας απλής αρμονικής ταλάντωσης, τότε τριπλασιάζεται και η περίοδος της ταλάντωσης.
  • δ. Όταν συγκρούονται κεντρικά και ελαστικά δύο σώματα με ίσες μάζες, πάντα ανταλλάσσουν ορμές.
  • ε. Το εύρος των φασματικών γραμμών μπορεί να εξηγηθεί με την αρχή της αβεβαιότητας.
Μονάδες 5
Θέμα Β
Β1.

Σώμα μάζας m ισορροπεί προσδεμένο στο κάτω άκρο κατακόρυφου ιδανικού ελατηρίου σταθεράς k, το άλλο άκρο του οποίου είναι στερεωμένο στην οροφή. Δεύτερο σώμα ίσης μάζας m κινείται κατακόρυφα προς τα πάνω με ταχύτητα μέτρου v και συγκρούεται κεντρικά και πλαστικά με το πρώτο σώμα. Το συσσωμάτωμα που προκύπτει σταματά στιγμιαία αφού διανύσει κατακόρυφη απόσταση \( \frac{mg}{k} \) από το σημείο της κρούσης. Η ταχύτητα v του δεύτερου σώματος λίγο πριν την κρούση είναι ίση με:

  • α. \( g\sqrt{\frac{2m}{k}} \)
  • β. \( g\sqrt{\frac{3m}{k}} \)
  • γ. \( g\sqrt{\frac{6m}{k}} \)
α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (Μονάδες 2)
β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (Μονάδες 6)
Β2.

Πειράματα φωτοηλεκτρικού φαινομένου πραγματοποιούνται χρησιμοποιώντας τρεις διαφορετικές μεταλλικές πλάκες α, β και γ που έχουν έργο εξαγωγής φα = 2 eV, φβ = 2,5 eV και φγ = 3 eV αντίστοιχα. Μια δέσμη φωτός που περιέχει μήκη κύματος 550 nm, 450 nm και 350 nm με ίσες εντάσεις φωτίζει καθεμία από τις πλάκες. Δίνεται ότι h·c = 1200 eV·nm.

Το σωστό γράφημα Ι-Υ για το πείραμα είναι:

  • α. το (1)
  • β. το (2)
  • γ. το (3)
  • δ. το (4)
Γραφήματα Ι-V για το φωτοηλεκτρικό φαινόμενο

Σχήμα 2: Γραφήματα Ι-V (1, 2, 3, 4)

α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (Μονάδες 2)
β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (Μονάδες 6)
Β3.

Μετά από μια αυθόρμητη διάσπαση ενός ουδέτερου ακίνητου σωματιδίου προκύπτουν δύο σωματίδια με φορτία q1 = –q2 = q, όπου q θετικό. Το m1 = m αποκτά ορμή μέτρου p1 = p και το 75% της ενέργειας διάσπασης. Τα σωματίδια κινούνται μέσα σε ομογενές μαγνητικό πεδίο έντασης Β. Αμελήστε το βαρυτικό πεδίο της Γης καθώς και οποιεσδήποτε δυνάμεις από απόσταση μεταξύ των σωματιδίων. Δεχτείτε επίσης ότι όλη η ενέργεια διάσπασης μετατρέπεται σε κινητική ενέργεια των σωματιδίων.

Η απόσταση από το αρχικό σημείο διάσπασης του m1 τη χρονική στιγμή που για πρώτη φορά βρίσκεται στην ελάχιστη απόσταση από το άλλο σωματίδιο και το χρονικό διάστημα που μεσολαβεί είναι:

  • α. \( \frac{p}{2} \cdot \frac{3\pi m}{4qB} \)
  • β. \( \frac{2p}{m} \cdot \frac{\pi}{2qB} \)
  • γ. \( 0,2\pi m \)
Τροχιές σωματιδίων

Σχήμα 3: Τροχιές φορτισμένων σωματιδίων σε μαγνητικό πεδίο

α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (Μονάδες 2)
β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (Μονάδες 7)
Θέμα Γ

Στην ελεύθερη επιφάνεια ενός υγρού που εκτείνεται σε μεγάλο εύρος, βρίσκονται δύο σύγχρονες σημειακές πηγές Π1 και Π2 οι οποίες απέχουν μεταξύ τους απόσταση \( d = 1 \, \text{m} \). Οι πηγές αρχίζουν να ταλαντώνονται κατακόρυφα τη χρονική στιγμή \( t = 0 \) με την ίδια εξίσωση \( y = A \eta\mu(\omega t) \), όπου \( A = 5 \, \text{cm} \), διερχόμενες 2400 φορές το λεπτό από τη θέση ισορροπίας τους. Τα παραγόμενα κύματα διαδίδονται με ταχύτητα \( υ = 4 \, \text{m/s} \).

Γ1.

Να προσδιοριστεί ο συνολικός αριθμός των σημείων πάνω στο ευθύγραμμο τμήμα Π1Π2 που παραμένουν διαρκώς ακίνητα μετά τη συμβολή των κυμάτων.

Μονάδες 6
Γ2.

Έστω ένα σημείο Ρ της επιφάνειας του υγρού το οποίο απέχει από την πηγή Π1 απόσταση \( r_1 = 0,8 \, \text{m} \) και από την πηγή Π2 απόσταση \( r_2 = 0,5 \, \text{m} \).

α) Να βρεθεί η χρονική στιγμή \( t_Ρ \) κατά την οποία ξεκινά η ταλάντωση του σημείου Ρ λόγω της συμβολής και των δύο κυμάτων. Μονάδες 2

β) Να σχεδιάσετε τη γραφική παράσταση της απομάκρυνσης του Ρ από τη θέση ισορροπίας από τη χρονική στιγμή \( t = 0 \) μέχρι την \( t_1 = 2,5 \, \text{s} \). Μονάδες 3

Γ3.

Τη χρονική στιγμή \( t = 0,15 \, \text{s} \) βρείτε την ταχύτητα του σημείου Ρ. Μονάδες 4 Πόσο διάστημα έχει διανύσει το σημείο μέχρι τότε; Μονάδες 3

Γ4.

Θεωρούμε ένα σημείο Μ που βρίσκεται πάνω στο ευθύγραμμο τμήμα Π1Π2.

α) Να βρεθεί η ελάχιστη απόσταση του σημείου Μ από το μέσο Ο του τμήματος Π1Π2, ώστε η μέγιστη ταχύτητα ταλάντωσης ενός υλικού σημείου στη θέση αυτή να είναι \( υ_{max} = 2\pi \, \text{m/s} \). Μονάδες 3

β) Αν αρχίσουμε να μειώνουμε τη συχνότητα ταλάντωσης των πηγών, να βρεθεί η νέα συχνότητα ώστε το σημείο Ρ να γίνει για πρώτη φορά σημείο απόσβεσης. Μονάδες 4

Θέμα Δ
Διάταξη ελατηρίου, ράβδων, τροχαλίας

Σχήμα 4: Διάταξη ελατηρίου, ράβδοι ΚΛ, ΜΝ, τροχαλία, μαγνητικό πεδίο

Το κατακόρυφο ελατήριο του σχήματος σταθεράς \( k = 10 \, \text{N/m} \) είναι ακλόνητα στερεωμένο στο σημείο Α. Στο κάτω άκρο του συνδέεται με ράβδο ΚΛ μήκους \( 50 \, \text{cm} \), μάζας \( 400 \, \text{g} \) and ωμικής αντίστασης \( R_{ΚΛ} = 1 \, \Omega \). Η ράβδος μπορεί να ολισθαίνει χωρίς τριβές κατά μήκος κατακόρυφων οδηγών xx' και yy', οι οποίοι στα κάτω άκρα τους συνδέονται με αγωγό αντίστασης \( R = 3 \, \Omega \). Στο μέσον της η ράβδος συνδέεται με νήμα το οποίο είναι πολλές φορές τυλιγμένο στον εσωτερικό δίσκο διπλής τροχαλίας, ακτίνας \( r_1 \). Η οριζόντια ράβδος ΜΝ μάζας \( 150 \, \text{g} \) έχει το ένα άκρο της Μ αρθρωμένο στον τοίχο, ενώ το άλλο άκρο της Ν συνδέεται μέσω νήματος το οποίο είναι τυλιγμένο στον εξωτερικό δίσκο της τροχαλίας, ακτίνας \( r_2 = 2r_1 \). Η διάταξη βρίσκεται μέσα σε οριζόντιο ομογενές μαγνητικό πεδίο έντασης \( B = 2 \, \text{T} \) κάθετο στο επίπεδό της και ισορροπεί ακίνητη. Δίνεται \( g = 10 \, \text{m/s}^2 \).

Δ1.

Υπολογίστε την παραμόρφωση του ελατηρίου.

Μονάδες 5
Δ2.

Τη χρονική στιγμή \( t = 0 \) κόβουμε το νήμα που κρατά ακίνητη τη ράβδο ΚΛ. Δείξτε ότι το σύστημα ελατήριο-ράβδος θα εκτελέσει φθίνουσα αρμονική ταλάντωση και υπολογίστε τη σταθερά απόσβεσης.

Μονάδες 5
Δ3.

Πόση θερμότητα εκλύεται συνολικά μέχρι να σταματήσει η ράβδος;

Μονάδες 4
Δ4.

Μέσω μηχανισμού αρχίζουμε και ασκούμε πάνω στη ράβδο κατάλληλη κατακόρυφη εξωτερική δύναμη ώστε να εκτελεί εξαναγκασμένη αρμονική ταλάντωση. Η απομάκρυνσή της από την αρχική θέση ισορροπίας στη μόνιμη κατάσταση δίνεται από τη σχέση \( x = 0,4 \, \eta\mu(5t) \) (SI). Δεχτείτε ότι \( \pi^2 = 10 \).

Πόση θερμότητα εκλύεται τώρα στην αντίσταση \( R \) από τη χρονική στιγμή \( t_0 = 0 \) μέχρι τη χρονική στιγμή \( t_1 = 20 \, \text{s} \);

Μονάδες 5
Δ5.

Κάποια στιγμή η ράβδος διέρχεται από τη θέση \( x_1 = 0,24 \, \text{m} \) απομακρυνόμενη από τη θέση ισορροπίας.

α) Υπολογίστε το μέτρο της δύναμης του διεγέρτη τη στιγμή αυτή. Μονάδες 3

β) Ο διεγέρτης προσφέρει στο σύστημα ενέργεια τη στιγμή αυτή ή αφαιρεί ενέργεια από αυτό και με ποιο ρυθμό; Μονάδες 2

γ) Είναι σωστή η πρόταση: «ο ρυθμός προσφοράς ενέργειας από τη δύναμη του διεγέρτη είναι ίσος με τον ρυθμό απώλειας ενέργειας λόγω της δύναμης απόσβεσης»; Μονάδες 1

✍️ Εσείς πώς θα το λύνατε;
Αν βρήκατε διαφορετική προσέγγιση, εναλλακτική λύση ή κάποιο «λεπτό σημείο» του διαγωνίσματος, γράψτε το στα σχόλια. Συχνά μια διαφορετική οπτική φωτίζει καλύτερα τη φυσική ιδέα.
Νίκος Κεχαγιάς / Παναγιώτης Παπανικολάου / Στέλιος Χατζηθεοδωρίδης

Δευτέρα 18 Μαΐου 2026

Διευκρίνηση πάνω στην έννοια της έντασης του φωτός και μια άσκηση

Φωτοηλεκτρικό Φαινόμενο: Ίδια ένταση φωτός σημαίνει ίδιο ρεύμα κόρου;
Φωτοηλεκτρικό Φαινόμενο

Ίδια ένταση φωτός σημαίνει ίδιο ρεύμα κόρου;

Μια μικρή «παγίδα» της σχολικής φυσικής: ίδια ένταση φωτός δεν σημαίνει απαραίτητα ίδιο πλήθος φωτονίων.
Στη σχολική φυσική συνηθίζουμε να λέμε ότι το ρεύμα κόρου στο φωτοηλεκτρικό φαινόμενο εξαρτάται από την ένταση της ακτινοβολίας. Όμως, όταν αρχίσουμε να κοιτάζουμε λίγο βαθύτερα τη φυσική πίσω από τις λέξεις, εμφανίζονται ορισμένα πολύ ενδιαφέροντα ερωτήματα.
«Δύο ακτινοβολίες έχουν ίδια ένταση φωτός. Θα προκαλέσουν απαραίτητα και το ίδιο ρεύμα κόρου;»

Η πρώτη σκέψη

Αν δύο ακτινοβολίες έχουν την ίδια ένταση, ίσως κάποιος σκεφτεί ότι μεταφέρουν και τον ίδιο αριθμό φωτονίων ανά δευτερόλεπτο. Αυτό όμως δεν είναι σωστό.

\( I = \dfrac{N \cdot h \cdot f}{A \cdot \Delta t} \)
Η ένταση της ακτινοβολίας ισούται με την ενέργεια που μεταφέρουν τα φωτόνια ανά μονάδα επιφάνειας και ανά μονάδα χρόνου.
🔴
Μεγάλη συχνότητα
Κάθε φωτόνιο μεταφέρει μεγάλη ενέργεια. Άρα απαιτούνται λιγότερα φωτόνια για να διατηρηθεί η ίδια ένταση.
🔵
Μικρή συχνότητα
Κάθε φωτόνιο μεταφέρει μικρότερη ενέργεια. Άρα χρειαζόμαστε περισσότερα φωτόνια για την ίδια ένταση.

Τι θα περίμενε κανείς;

Στο απλό σχολικό μοντέλο, κάθε φωτόνιο που απορροφάται μπορεί να ελευθερώσει ένα ηλεκτρόνιο. Έτσι:

Περισσότερα φωτόνια → περισσότερα ηλεκτρόνια → μεγαλύτερο ρεύμα κόρου

Άρα, αν η ένταση παραμένει σταθερή:

  • η αύξηση της συχνότητας σημαίνει μεγαλύτερη ενέργεια ανά φωτόνιο,
  • οπότε χρειάζονται λιγότερα φωτόνια,
  • και επομένως θα περιμέναμε μικρότερο ρεύμα κόρου.

Όμως η πραγματική φυσική είναι πιο πλούσια…

Στα πραγματικά μέταλλα, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Η πιθανότητα να εξέλθει ένα ηλεκτρόνιο δεν είναι ίδια για όλες τις συχνότητες.

Η «κβαντική απόδοση»

Όσο αυξάνεται η ενέργεια των φωτονίων, αυξάνεται συχνά και η πιθανότητα να απελευθερωθούν ηλεκτρόνια από βαθύτερες περιοχές του μετάλλου.

\( \text{Κβαντική Απόδοση} \propto (h\nu - \Phi)^2 \) (Νόμος Fowler)

Οι δύο αντίθετες τάσεις

📉
Τάση μείωσης

Για σταθερή ένταση, όσο αυξάνεται η συχνότητα (και άρα η ενέργεια κάθε φωτονίου), τόσο μειώνεται το πλήθος των φωτονίων που προσπίπτουν ανά δευτερόλεπτο.

📈
Τάση αύξησης

Μεγαλύτερη συχνότητα μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα εξόδου ηλεκτρονίων (κβαντική απόδοση).

Το τελικό συμπέρασμα

Η σχολική φυσική χρησιμοποιεί ένα απλοποιημένο μοντέλο, εξαιρετικά χρήσιμο για να κατανοήσουμε την ιδέα του Einstein:

\( hf = \Phi + K_{max} \)

Όμως, όταν περάσουμε από το ιδανικό μοντέλο στα πραγματικά μέταλλα, το φωτοηλεκτρικό φαινόμενο γίνεται πολύ πιο σύνθετο. Το ρεύμα κόρου δεν εξαρτάται μόνο από το πλήθος των φωτονίων, αλλά και από την πιθανότητα ένα φωτόνιο να οδηγήσει πράγματι στην έξοδο ενός ηλεκτρονίου.

Η ουσία

«Ίδια ένταση φωτός» δεν σημαίνει απαραίτητα:

  • ίδιο πλήθος φωτονίων
  • ίδιο ρεύμα κόρου
  • ίδια φυσική συμπεριφορά του μετάλλου
💬 Η σκέψη σας έχει αξία
Αν το άρθρο σάς βοήθησε ή σας προβλημάτισε, αφήστε ένα σχόλιο. Οι απορίες, οι παρατηρήσεις και οι ιδέες σας δίνουν ζωή στη συζήτηση.